Lezersrecensie
Maria krijgt voor haar twaalfde verjaardag van haar vaders een slaaf cadeau.
26 jan 2010
<p><strong>Dolf Verroen</strong> schreef "<strong>Slaaf Kindje Slaaf"</strong>. <br />
Hij won daarmee twee belangrijke prijzen in Duitsland. <br />
De Gustav Heinemann Friedenpreis <br />
en de Deutscher Jugendliteraturpreis. <br />
Ik werd nieuwsgierig naar dat boek. <br />
Ik las het drie keer. <br />
En kwam steeds meer onder de indruk. <br />
Nu zou ik iedereen willen zeggen: <br />
Leen het, koop het, zoek het, maar lees het! <br />
Leeftijd? <br />
Als je over goed en kwaad kunt nadenken.</p>
<p>Maria is twaalf. <br />
Ze woont in Suriname. <br />
Ik denk rond het jaar 1850. <br />
Ze krijgt voor haar verjaardag een eigen slaafje. <br />
Hij is pikzwart en hij heet Koko. <br />
Ze krijgt er ook een zweepje bij. <br />
Om hem te slaan. <br />
En ze slaat ook als hij iets verkeerd doet.</p>
<p>Wat is dit voor een vreselijk verhaal? <br />
Zoiets gebeurde vroeger, ja. <br />
Maar daar denken wij toch liever niet aan? <br />
Daar schamen wij ons toch voor? <br />
Want het waren onze eigen betbetbet-overgrootouders <br />
die arme mensen uit Afrika de boten in lokten. <br />
En die ze verkochten in Amerika en Suriname. <br />
Gewoon op de markt. <br />
De nieuwe eigenaar nam ze mee naar huis. <br />
Liet ze al het vuile werk opknappen. <br />
Gaf ze alleen maar eten en kleren. <br />
Geeneens geld. <br />
Weglopen ging niet.</p>
<p>In dit boek is niet het slaafje aan het woord. <br />
Maar het rijke meisje, Maria. <br />
Ze vindt zichzelf mooi wit. <br />
Ze denkt en praat <br />
precies zoals de witte mensen toen dachten. <br />
Zij vindt het normaal dat Koko op de grond slaapt. <br />
Naast haar bed. <br />
Ze hoeft maar te kikken of hij staat klaar. <br />
Hij ruimt al haar rommel op. <br />
Geeft de handdoek aan, de kam, het ontbijtbordje. <br />
Of houdt de parasol boven haar hoofd <br />
als ze gaat wandelen. <br />
Haar ouders hebben nog veel meer slaven. <br />
Die werken in huis <br />
of ploeteren op de theeplantage. <br />
Er is een mooie jonge vrouw bij. <br />
Maria"s vader is een beetje verliefd op haar. <br />
Dan gebeuren er spannende dingen. <br />
Wat overkomt die mooie slavin? <br />
Zal Maria Koko verkopen? <br />
En een nieuwe nemen? <br />
Waarom ziet ze haar neef opeens niet meer? <br />
Ik ga niets verklappen. <br />
Verklapte verhalen lezen vind ik vreselijk. <br />
Begin maar aan het boek. <br />
Dan kun je niet meer stoppen.</p>
<p>Het boek heeft veertig kleine hoofdstukjes. <br />
Met op bijna iedere bladzijde een prachtige tekening. <br />
Door die tekeningen begrijp je het verhaal nog beter. <br />
Ze zijn gemaakt door <strong>Veronica Nahmias</strong>. <br />
Ik vind ze erg bijzonder. <br />
De hoofdstukjes zijn echt heel kort. <br />
Soms maar één bladzijde. <br />
En de zinnen hebben maar een paar woorden. <br />
Soms maar drie. <br />
Nóóit meer dan negen. <br />
Hierdoor ga je langzaam lezen. <br />
Je gaat nadenken over elke zin. <br />
Voor mij zijn het veertig juweeltjes. <br />
Juweeltjes van Taal. <br />
Want korte zinnen maken, <br />
reken maar dat dat moeilijk is! <br />
Laat ze maar eens vloeiend lopen <br />
zoals <strong>Dolf Verroen</strong> doet. <br />
Bij mij klinkt het houterig. <br />
Dat heb je zeker wel gemerkt. <br />
Maar ja.</p>
<p>Het lijkt een luchtig verhaal, <br />
maar dat is schijn. <br />
Als je nadenkt, en dat doe je, <br />
ontdek je de gruwelijkheid ervan! <br />
Als je het boek uit hebt, ben je geschokt. <br />
Je had van tevoren gedacht: <br />
Maria zal wel in gaan zien <br />
dat je geen mensen mag vernederen. <br />
Maria zal wel veranderen op het eind, <br />
of spijt krijgen, of medelijden. <br />
Maar niks daarvan, Maria leert niks. <br />
En juist dáárdoor word je wakker geschud! <br />
Die harde houding van de rijke witte <br />
tegenover de arme zwarte. <br />
Zonder enig gevoel. <br />
Het gaat je door merg en been. <br /><strong>Dolf Verroen</strong> heeft zijn best gedaan <br />
om het niet mooier te maken dan het was. <br />
Hij neemt ons serieus, <br />
zowel de kinderen als de volwassenen. <br />
Dat is het hele knappe aan dit boek.</p>
<p>Jorien de Bruijn.</p>