De veertigjarige oorlog

Van 1672 tot 1712 was de Republiek der Verenigde Nederlanden in een titanenstrijd met het Frankrijk van de Zonnekoning verwikkeld. Gedurende deze ‘Veertigjarige Oorlog’ leverde zij onder aanvoering van stadhouder-koning Willem III (1650-1702) en zijn politieke erfgenamen een gigantische militaire inspanning. De veerkracht, standvastigheid en volharding waarmee de Nederlanders vochten, dwongen Lodewijk XIV zijn politiek van territoriale expansie op te geven en een Europees machtsevenwicht te aanvaarden. Zijn opvolgers dachten er niet aan het oorspronkelijke plan van de Zonnekoning om de Zuidelijke Nederlanden – het huidige België – bij Frankrijk in te lijven ooit te voltooien. Integendeel, zij wilden dit gebied het liefst permanent neutraal verklaren en daardoor een nieuwe krachtmeting met de Nederlanders vermijden. Na veertig jaar oorlog kon er geen twijfel over bestaan dat de Republiek de hoeksteen was geweest van de grote Europese allianties die de troon van Lodewijk XIV aan het wankelen hadden gebracht. De Veertigjarige Oorlog had Frankrijk zozeer uitgeput dat het tot na de revolutie van 1789 zou duren voordat de Fransen opnieuw veroveringsoorlogen voerden. Olaf van Nimwegen (1967) is tweevoudig winnaar van de Schouwenburgprijs voor militair-historische studies. Hij is geaffilieerd onderzoeker aan het Onderzoekinstituut voor Geschiedenis en Kunstgeschiedenis (OGK) van de Universiteit Utrecht. Hij schreef onder andere ‘Deser landen crijchsvolck’. Het Staatse leger en de militaire revoluties 1588-1688, Te vuur en te zwaard. De militaire ontwikkeling van Europa, 1315-1914 en De Nederlandse burgeroorlog (1748-1815). Over De Nederlandse Burgeroorlog: ‘Een van de belangrijkste boeken over de Nederlandse revolutie. Van Nimwegen heeft met dit boek een handzame introductie afgeleverd die jaren mee kan.’ BMGN ‘Van Nimwegen schrijft aantrekkelijk en vlot. Gemakkelijk wisselt hij af tussen de hoofdpersonen van de conflicten in deze periode, beeldbepalende gebeurtenissen en de grote historische lijnen.’ 8weekly.nl ‘Van Nimwegen zet verwaarloosde periode op de kaart.’ Historisch Nieuwsblad