De spade in de dijk? Waterbeheer en rurale samenleving in de Vlaamse kustvlakte (1280 -1580)

Met dit boek wordt voor het eerst een afzonderlijke studie gewijd aan de vroege geschiedenis van de Vlaamse waterschappen. Anders dan Nederland wordt Vlaanderen doorgaans niet geassocieerd met een rijk verleden van dijkenbouw en waterbeheersing. Toch stond net de Vlaamse kustvlakte aan de wieg van heel wat belangrijke organisatorische, technologische en financiële innovaties op het vlak van waterstaat, met een duidelijk versnellingsmoment tussen de late dertiende en de zestiende eeuw. In die periode werd de Vlaamse kustvlakte – net als vandaag – geconfronteerd met toenemende wateroverlast en stijgende overstromingsrisico’s, met de ondergang van tientallen dorpen en duizenden hectaren polder- en veenland tot gevolg. Rijkelijk puttend uit het unieke bronnenmateriaal nagelaten door de waterschappen, toont Tim Soens aan dat de grote ecologische en waterstaatkundige problemen in de laatmiddeleeuwse kustgebieden onlosmakelijk verbonden zijn met structurele veranderingen in bestuur en samenleving. In deze cruciale eeuwen werd in de Vlaamse kustvlakte immers de basis gelegd voor een grootschalige en uiterst marktgerichte landbouw. Anderzijds was ook de toenemende bestuurlijke machtsconcentratie zowel binnen als buiten de waterschappen vaak nefast voor het in stand houden van een duurzaam evenwicht tussen mens en natuur in het Vlaamse kustgebied. Tim Soens doceert Middeleeuwse en Ecologische Geschiedenis aan de Universiteit Antwerpen. De reeks Historische Economie en Ecologie beoogt de publicatie van hoogwaardige en vernieuwende monografieën en overzichtswerken over economische geschiedenis, ecologische geschiedenis en landschapsgeschiedenis. De redacteurs zijn Erik Thoen en Eric Vanhaute, professoren geschiedenis aan de Universiteit Gent.