Lezersrecensie
Woensdagvoorleestip: herhaling maakt de klassieker
1 jan 2025
<p>De moderne klassieker<em> De Gruffalo</em> is al vijfentwintig jaar een van de meest bekende prentenboeken ter wereld. Het verhaal is gebaseerd op het principe 'wie niet sterk is moet slim zijn' dat je over de hele wereld tegenkomt. Zo vind je het in de verhalen over Anansi de spin en op een bepaalde manier ook bij onze eigen Reynaert de Vos. Julia Donaldson baseerde zich op haar beurt op een oud Chinees verhaal. Je kunt je, met recht, afvragen waarom het juist <em>De Gruffalo</em> is die zo populair is geworden. Het antwoord daarop is tweeledig. Enerzijds heb je de illustraties van Axel Scheffler, die geheel eigen zijn en enorm bijdragen aan de herkenbaarheid van de prentenboekpersonages. Anderzijds is het de originele twist in het verhaal van Julia Donaldson.</p>
<p>Het verhaal over de Gruffalo is gestoeld op een eenvoudig gegeven: een muis weet te voorkomen dat hij een lekker hapje wordt voor verschillende bosdieren door ze te vertellen dat hij wacht op zijn vriend – de grote, gevaarlijke en afschuwelijke Gruffalo, die elk moment op kan duiken. Maar daar laat de auteur het niet bij. Halverwege het boek komt een ommezwaai wanneer de Gruffalo echt blijkt te bestaan. Een heerlijk griezelmoment voor je (voorlees)kind. Gelukkig houdt de muis het hoofd koel en kinderen zullen genieten van de manier waarop hij eveneens de Gruffalo te slim af is en als grote winnaar uit de bus komt. Voor de voorlezer is het prettig dat de twist halverwege ook zorgt voor een kleine adempauze in de sterk herhalende tekst van <em>De Gruffalo</em>.</p>
<p>Kinderen zijn er dol op telkens weer hetzelfde te horen en daar hebben ze een goede reden voor. Hun hersens zijn hard aan het werk op het moment dat jij als voorlezer het gevoel hebt steeds hetzelfde te zeggen, want ze slaan bij elke herhaling weer een heel nieuw stukje informatie op. Taal is complex en kinderen moeten nog leren gelaagde informatie in één keer in zich op te nemen, dus doen ze het vooralsnog in stapjes. Daarom moet je zo vaak hetzelfde prentenboek aan ze voorlezen! Axel Scheffler draagt daaraan bij in <em>De Gruffalo</em> door de vrij homogene uitstraling van zijn illustraties, waar echter telkens net iets anders op te zien is. Door te spelen met afmetingen en vormen brengt hij er niettemin een fijne variatie in aan.</p>
<h3>Thema's</h3>
<p>Dapper zijn, angst, fantasie, slim zijn.</p>
<h3>Leeftijd</h3>
<p>Je kunt <em>De Gruffalo </em>voorlezen vanaf een jaar of drie, hoewel het voor jongere kinderen zou kunnen als ze al een wat langere aandachtsspanne hebben en goed stil kunnen zitten. Wel is het verhaal vanaf drie jaar wat beter te begrijpen, omdat het door de twist toch net wat complexer wordt.</p>
<h3>Hoe lees je dit voor?</h3>
<p>Voor dit prentenboek zijn interactie en samenlezen de sleutelwoorden. Gebruik stemmetjes voor de verschillende dieren en vraag je (voorlees)kind hoe slim de list van de muis wel niet is. Griezel samen als de Gruffalo echt blijkt te bestaan en wat knap dat de muis zich ook hieruit weet te redden. Hoe vaker je het verhaal voorleest, hoe meer een kind de tekst leert kennen. Laat ze kleine zinnetjes zelf roepen en betrek hen er zoveel mogelijk bij.</p>
<p><strong><span>Meer en leuker voorlezen begint bij de mooiste prentenboeken. Elke woensdag tippen Hebban en De Nationale Voorleesdagen een nieuw voorleesboek. Woensdag is voorleesdag!</span></strong></p>