Interessante geschiedenis van een vergeten stukje land

David van Reybroeck beschrijft in dit essay de geschiedenis van Neu-Moresnet, een stukje land net onder Vaals, dat iets meer dan een eeuw heeft bestaan. Dat klinkt misschien niet erg aantrekkelijk, maar hij heeft het gedaan aan de hand van het leven van Joseph Rixen, een onecht kind van Maria Rixen, die in Moresnet als pleegkind opgroeit bij de familie Pauly en daar de naam Emil Pauly krijgt. Hij heeft een veelbewogen leven gehad, eigenlijk heel triest en hij is gestorven op 68-jarige leeftijd. Hij heeft nooit ergens anders gewoond, maar door de geschiedenis heeft hij vijf nationaliteiten en twee identiteiten gehad. Van Reybroeck beschrijft de geschiedenis van de zinkmijn en -fabriek in Kelmis, de geschiedenis van Neu Moresnet en wat zich er allemaal heeft afgespeeld. Het is geen vrolijk verhaal, want het toont weer eens heel duidelijk dat mensen vermalen kunnen worden door de geschiedenis die niets geeft om de kleine mensen. Een prachtig essay, heel begrijpelijk dat het in de Boekenweek van 2016 heel snel overal was uitverkocht. En voor wie nog meer wil lezen over dat merkwaardige Neu Moresnet: het boek Moresnet van Philip Dröge. De toon van dit boek is lichter, vaak zelfs humoristisch omdat hij de wat absurdistische kanten van de geschiedenis belicht. Nog een tip: het museum Vieille Montagne in Kelmis, daar is heel veel te zien over de zinkwinning en Neu Moresnet.