Lezersrecensie
Psychiatrie anno 1950
12 jan 2022
Cathy Bonidan is een Franse schrijfster. Ons zwijgen en ons spreken is haar debuutroman. Later schreef ze nog twee romans. De oorspronkelijke titel van deze roman is ‘Le parfum de l’hellébore’. Ik moet zeggen dat ik zowel de oorspronkelijke titel als de titel van de Nederlandstalige versie niet echt passend vind. Ik zie niet meteen de link met het verhaal. ‘Ons zwijgen en ons spreken’ vind ik precies ook zo ‘nietszeggend’. Misschien dat anderen hier anders over denken.
Parijs, 1959. Anne moet, na problemen thuis, in de psychiatrische inrichting van haar oom gaan werken. Tijdens haar periode daar leert ze de patiënten van de inrichting kennen. Ze wordt bevriend met Béatrice, een anorexiapatiënt van 13 jaar. Samen observeren ze de anderen; de idioot en ook de tuinman. Anne schrijft haar ervaringen neer in brieven naar haar hartsvriendin Lizzie.
Sophie doet, als psychologiestudent, onderzoek naar de oude psychiatrische inrichting. Ze wil vooral te weten komen hoe het leven eraan toe ging. Geen simpele klus aangezien de archieven vernietigd zijn geraakt in een brand. Dan ontdekt ze het dagboek van Beatrice waardoor ze haar aandacht niet van haar verhaal kan afhouden.
Het verhaal is opgedeeld in 2 delen. Deel 1 speelt zich af in 1959. We leren de personages kennen aan de hand van de brieven die Anne schrijft en de dagboeknotities van Beatrice. Deze schrijfstijl lag mij niet echt. Het verhaal verveelde snel en ik kreeg precies weinig connectie met de personages. Ik heb moeten doorzetten om toch verder te lezen. Deel 2 speelt zich af in het heden en maakt dan weer veel goed. Via Sophie is er een duidelijkere verhaallijn en worden er verbanden gelegd in het verhaal. De onderlinge linken beginnen te vallen en het verhaal is meer begrijpbaar geworden. Tegen het einde zijn er dan nog onverwachte verwikkelingen die het verhaal dan toch nog een mooi slot geven.
Echt veel word je niet echt wijzer naar mijn gevoel over de psychiatrie van tientallen jaren geleden. Het verhaal is eerder gebaseerd op individuele fictieve verhalen. Een roman met potentieel dat vooral in het 2e deel wordt waargemaakt.