Vele onderwerpen in kleingroot verhaal

Wie kent niet een rij huisjes staand langs een dijkweg en liggend aan een rivier? In zo'n huisje wonen Joes en Amber. In de zomervakantie zwemmen in de rivier, oppassend voor recreatief en vrachtverkeer, erover uitkijkend vanuit de perenbomen en ondernemend ronddwalend in hun vertrouwde landelijke omgeving met familie en buren. Een beangstigend begin waarna het verhaal kabbelend voortgaat als in rustig vaarwater totdat na ruim honderd bladzijden de vertelwijze wijzigt, gebeurtenissen gevoelvoller worden en het verhaal kernachtiger. De vriendschap tussen Joes en Amber staat naast familie centraal in dit op het oog onbekommerde verhaal met een melancholische en verdrietige ondertoon. Het elfjarige duo haalt streken uit of ze jaren jonger zijn. Soms wat te voorspelbaar. Vele onderwerpen komen aan bod waardoor het woord 'voorleesboek' al snel bovenkomt. Voorlezen = bespreken: 'Zaza was gevlucht uit een land waar oorlog was', Joes was toen nog niet geboren en Walter zijn vader had Zaza nog niet ontmoet. Naast maatschappelijke kwesties worden ook infrastructurele en milieutechnische aspecten aangehaald. De aanleg van een weg en een brug brengen grondonteigening van (bio)boerderij en verhuizing teweeg waarbij ook zicht is op windmolens met vanzelfsprekend aandacht voor veiligheid van bewoner en weggebruiker. Intussen krijgt de jonge lezer een inkijkje in wereldbeschouwing mee. Een man kan Maria heten en biechten tegen kattekwaad. Of als opa Roekoe, die duiven houdt, vertelt over een verdronken broertje, er iets is opgegraven in een tuin en ze op een begraafplaats terechtkomen. Door de sociale aandacht, burenhulp, voor de medemens herken je de kleinere woongemeenschap. Bijv. geen duur boeket maar weidebloemen voor hun verhuisde buren Vergeefs waar je bijna vergeefs en als vanzelf reparaties uitvoert. Ook worden archeologische vondsten ter sprake gebracht, niet vreemd als je weet waar de Maxímabrug ligt. En dan het gedeelte waar alles om draait: het ongeluk waarin chauffeur en kind elkaar in een mooi beschreven scène elkaar aankijken. Voor zowel Joes als Amber breekt een moeilijke periode aan. Eentje van gemis. De één schrijft alles op (onnodige schrijffouten), de ander heeft veel aan beeld. In de jonge levens van deze twee vrienden gebeurt veel. Ze dachten dat alles altijd zo zou blijven. De altijd aanwezige opa verwoordt het voor hen: 'Maar niks blijft onveranderd.' Hoe ga je om met afscheid? Van je land, je familie, je huis, je buren, je dier, je vertrouwde speelgoed en gekregen oude voorwerpen, je herinneringen. Verwerking en doorgaan. Wat biedt houvast, soms een gewone sjaal, een oud potje. De omslagillustratie van Martijn van der Linden geeft een mooi sfeerbeeld van dit kleine leven in een warme gemeenschap. De treffende potloodtekeningen van Selma Noort binnenin geven verduidelijking aan begrip of situatie. De namen van personages kunnen verwijzingen bevatten. De familie heet bijv. 'Van Rijn'. In het eerste deel wordt uitgebreid ingezoomd op ieder personage en als in een lange lome zomer de kleine gebeurtenissen beschreven in opgesomde kortere  zinnen. En dan: na ruim de helft lees je in één keer door. Vanuit nu verschillende vertelperspectieven worden in een andere emotionele vaart de touwtjes aangetrokken tot één groot raamwerk in mooie of pakkende woorden en passages. 'Eigenlijk woonden ze nergens echt.' of 'Eindelijk mocht Joes naar huis. Alleen...dat was er niet meer.' Maar de aangrijpendste is 'Zaza is met iemand aan het praten om haar hart te luchten.' Wie de tekening  erbij ziet staan weet hoe beeldend deze zin door de herstellende Joes wordt opgevat. Zijn moeder maakt, eerst in Syrië, voor de tweede keer mee hoe ze haar huis, haar thuis, ziet instorten. Verdriet, afscheid en weemoed tegenover geluk, vriendschap en blijdschap. Een kleingroot verhaal over vriendschap, familie, groot worden en doorzetten voor de goede lezer met een juiste aandachtsboog vanaf 10 jaar waarin vele aspecten van het gewone doch evenwel rijke leven zijn verwerkt. Bij uitstek een voorleesboek m.b.t. de zeer vele onderwerpen.