Geheimen in een vissersdorp

Journaliste Rijan van Leest richtte een eigen uitgeverij op, ZL7, waar zij haar debuutroman uitgaf. Deze roman, Eerste reserve, speelt zich af in een traditioneel vissersdorp aan een grote rivier. Simon droomt er als kind van om later de wereld te gaan ontdekken. Maar als zijn oudere broer verdrinkt, neemt Simon uit verantwoordelijkheidsgevoel diens plaats in. Gezin, werk in de visindustrie, voetbal, het wekelijkse kerkbezoek, dat wordt zijn leven en hij is er tevreden mee. Tot zijn jeugdliefde Neva terugkomt in het dorp. Dit mooi vormgegeven boek is vlot geschreven in korte heldere zinnen, met mooie sfeervolle beschrijvingen van het landschap en de rivier. Toch vallen hier en daar wat kleine onvolkomenheden in de schrijfstijl op, waar je in een krantenartikel overheen zou lezen maar die in een literair debuut niet thuishoren. Vanuit het perspectief van Simon worden de gebeurtenissen beschreven, afwisselend in de tijd geplaatst in 1998 en 2014, met af en toe een terugblik naar eerdere momenten. We volgen stap voor stap wat er gebeurde toen Simon 18 was, en hoe zijn situatie en zijn visie op het verleden zich 16 jaar later ontwikkelen. Dit maakt het verhaal levendig. De aalscholver van de cover komt meerdere malen terug als symbool voor de risico’s en de teloorgang van de visserij. De thema’s verantwoordelijkheidsgevoel en verraad en eigen keuzes worden duidelijk uitgewerkt. Probleem is wel dat Simon als personage wat vlak blijft. Misschien komt het doordat veel van wat hij denkt en voelt van buitenaf lijkt ingegeven. Hij past zich aan en doet wat hij denkt dat van hem verwacht wordt. De eigenzinnige Neva is een verfrissend, bijzonder personage, maar de overige personages zijn nogal eendimensionaal. Het is goed te merken dat Rijan van Leest veel aandacht heeft besteed aan de opbouw van het verhaal. Geleidelijk vallen alle losse puzzelstukjes precies op hun plaats. Soms zelfs té precies. Vooral de gedeeltes waarin het vroegere verleden verteld wordt, een keer in de vorm van een gevonden brief en dagboek en een keer in een te lange monoloog, maken een overgeconstrueerde indruk. Al met al is dit een fijn boek dat geschikt is voor een breed publiek. Het maakt nieuwsgierig naar de volgende boeken van deze veelbelovende schrijfster.