Het sleutelbeengebaar: Een verontrustend verhaal

Ergens in de buurt in de nabije toekomst: ‘’Stel je bent nog geen achttien, je bent blind en zit in een rolstoel en je moeder wil niets van je weten. ‘’ De jonge Yuki is het spuugzat. Haar bekende moeder, Nona Satou, komt liever op de televisie dan dat ze op bezoek komt bij haar eigen dochter. Haar zorg is uitgeleend aan vreemden die haar iedere dag komen betuttelen. Ze snakt naar een beetje zelfstandigheid en warmte in haar leven. Ondertussen (een paar blokken verder) willen de jongens, Botan Ran en Plin, meer te weten komen over de nieuwe zorgrobot, de C2. In de fabriek, in de productielijn van Building your Bot, monteren ze zelf iedere dag primitieve B-modellen. Tot hun grote verbazing lijkt de nieuwe C2 sprekend op Botan. Het leven op straat wordt steeds lastiger, want de verenigde steden hebben een systeem waar meetapparatuur scherp afgesteld staat om vreemdelingen (of niet-locals) eruit te pikken. Oude mensen, gehandicapten, of kinderen die verwekt zijn voor de fertiliteit-wet, passen niet in de samenleving en worden zonder pin (inkomen & werk) uitgezet. Waar Yuki met spanning wacht op de dag dat ze achttien wordt, vrezen de twee jongens de dag dat hun account ophoudt te bestaan en dat ze uitgezet zullen worden. Geen spoiler, staat op het omslag! :) Botan weet te ontsnappen aan zijn transport en keert terug als zorgrobot. Een rol die hem op het lijf geschreven lijkt, maar dan moet de patiënt wel meewerken. Ook de toenemende patrouilles en de diepgravende controles van de regering zorgen voor grote problemen. Doordat Hilde van Cauteren ieder hoofdstuk begint met een stukje 'Blind getypt' en dan verder gaat met het verhaal en tijdframes, voel je dat de tijd begint te dringen. Het geeft het verhaal een extra dimensie en zo wordt stapje voor stapje blootgelegd wat er precies aan de hand is. Pas in het laatste stadium wordt onthuld waarom het boek zo heet. Het verhaal is misschien niet spectaculair en sommige karakters en emoties hadden meer mogen worden uitgewerkt, maar toch is het ontroerend om te lezen hoe de hoofdpersonen om elkaar geven, ondanks hun gedeeltelijke onmacht om elkaar te begrijpen. Daarnaast is Het Sleutelbeengebaar een actuele roman over de nabije toekomst. Het lezen laat behalve vertedering ook een soort van verontrusting achter. Het laat zien hoe gemakkelijk standpunten zich laten plooien rond het eigenbelang en we hebben immers al sociale zorgrobots die taken kunnen verrichten en kunnen helpen in de zorg. De grens tussen mens en machine begint te vervagen en dat is een goede reden om je eigen gedrag onder de loep te nemen, want technologie nestelt zich tussen ons in. Zo ook in het verhaal. Mensen lijken steeds meer op machines en andersom. Met de steeds verder gaande robotisering wordt de vraag, welke taken we bij mensen willen leggen en welke bij robots steeds relevanter. Kortom, een verhaal dat je aan het denken zet over de toekomst, de mensheid en robotica. Eigenlijk staat op bijna elke pagina wel iets waar je op in kunt haken voor filosofische overpeinzingen met elkaar. Wat maakt een mens een mens? Of hoe menselijk zijn we eigenlijk nog? Eigenlijk 3 1/2 ster, maar dat is lastig invullen met de sterren. 4 sterren vanwege de thema's & actualiteit Meer info over het boek? Auteur Hilde van Cauteren | Uitgever Davidsfonds | Leeftijd 13 tot 15 jaar |isbn 9789002270611 | Oktober 2020