Lezersrecensie
De Spaanse censuur: zo absurd dat het alle begrip te boven gaat.
28 jan 2017
Auteur Andreu Carranza werkt als journalist voor verschillende media en is auteur van een aantal bekroonde boeken. Zijn journalistieke achtergrond komt in dit boek tot zijn recht door de inkijk die Carranza ons geeft in de Spaanse naoorlogse tijd, het zwijgen, de angst, de nasmeulende haat. En in de Spaanse censuur, een gruwel voor de liefhebber van het geschreven woord. Een compleet doorgeslagen systeem dat tot 1976 (!) heeft geduurd en waardoor het schrijvers, uitgeverijen en drukkers vrijwel onmogelijk werd een boek op de planken te krijgen. Als reactie hierop, bestond er een ondergronds netwerk van drukkers die probeerden te redden wat er te redden viel.
Het verhaal gaat over Pol, een zwaar getraumatiseerde weesjongen die op 7-jarige leeftijd wordt geadopteerd door oom Luis en tante Magdalena. Nooit hebben ze hem verteld wie zijn ouders waren. Voor Pol is dit gemis aan identiteit iets wat hem zijn leven lang heeft beziggehouden. Maar de jaren zijn verstreken en Pol is inmiddels een man van middelbare leeftijd die zijn weg als auteur gevonden lijkt te hebben. Totdat hij een brief ontvangt van zijn dan overleden oom. Daarin vertelt hij Pol dat hij wel degelijk een verleden heeft en vraagt hem op zoek te gaan naar de verloren drukpers Babel. Daarbij kan hij zijn uitgeefster in vertrouwen nemen. Maar ook zij zwijgt aanvankelijk en draagt Pol op eerst maar eens alles wat hij van zijn jeugd weet op te schrijven. En dat doet hij. Het verhaal van de vriendengroep Het Tiende leest als een avonturenroman als Tom Sawyer en Huckleberry Finn. In die tijd verboden clandestiene boeken die Pol als jonge jongen heeft verslonden. Maar schijn bedriegt: onder de bovenlaag van dit jongensverhaal toont Carranza ons als volwassen lezer de nasleep van de burgeroorlog, onderlinge verhoudingen, de absurde censuur.
Pas als Pol dit alles door te schrijven weer helder voor ogen heeft, gaat hij terug naar Anna voor antwoorden over zijn ware identiteit.
'De woorden van Babel' is een geweldige historische roman. Een ode aan het geschreven woord en een dankbetuiging aan de functie die het voor de lezer heeft.