Lezersrecensie
Een niet te missen klassieker
8 jan 2014
<p>De Aarde kruist de baan van een wolk komeetgruis waardoor er een spectaculaire lichtshow te zien is. De mensen vergapen zich aan het schouwspel, maar ze weten niet dat ze aan de vooravond van het einde van de beschaving staan. De mensen die naar het licht gekeken hebben, zijn de volgende dag allemaal blind geworden. De beschaving begint in elkaar te storten en het wordt alleen maar erger wanneer de Triffids uit de titel hun opmars beginnen.</p>
<p>Dag van de Triffids is een boek geschreven door John Wyndham in 1951 en dat is duidelijk merkbaar. De emancipatie van de vrouw heeft nog niet plaatsgevonden, de Sovjetunie bestaat nog en de normen en waarden van de jaren ‘50 zijn duidelijk aanwezig. Er is een passage in het boek waarin de mensen die kunnen zien, twijfelen of ze polygamie moeten invoeren om het land weer te kunnen bevolken. Hiertegen wordt onmiddellijk bezwaar gemaakt door verschillende mensen waarna het onderwerp door het hele boek verder genegeerd wordt, ook al is het nog steeds relevant.</p>
<p>Het boek wordt beschouwd als een typevoorbeeld van de ‘cosy catastrophe’ of gezellige ramp, een subgenre van (post-)apocalyptische boeken waarin de hoofdpersonages zich ondanks alle rampen toch redelijk goed blijven voelen en vol optimisme hun best doen om de wereld te herbevolken en de beschaving weer op te bouwen. Voor een groot deel klopt dit ook, maar er zijn genoeg stukken waar Wyndham toont dat alles toch niet zo rooskleurig is. Vroeg in het boek krijgt het hoofdpersonage bijvoorbeeld te maken met verschillende mensen die zelfmoord plegen of willen plegen. Later in het boek is het vooral de eenzaamheid van de omgeving die hem parten speelt.</p>
<p>Ondanks de problemen waar het hoofdpersonage, een man genaamd Bill Masen, mee af te rekenen heeft, is er niet veel karakterontwikkeling. De Bill Masen van het begin van het boek verschilt niet wezenlijk van de Bill Masen aan het einde van het boek. Hij is het hoofdpersonage, maar hij is redelijk vlak. De personages rond hem zijn vaak een stuk interessanter en gaan wel door een fase van karakterontwikkeling. Zo is er bijvoorbeeld een bang, klein meisje dat Masen halverwege het verhaal oppikt. Ze ontwikkelt zich tot een zelfverzekerde jonge vrouw tegen het einde van het boek terwijl ze veel minder focus krijgt dan het hoofdpersonage. En omdat het hele verhaal verteld wordt vanuit de ik-persoon Bill Masen, lijkt hij meer een manier om het verhaal aan de man te brengen dan een volwaardig personage.</p>
<p>Dan zijn er nog de Triffids uit de titel. De uitgevers van het boek maken hier vaak zelf fouten in. Er zijn boeken waarin de Triffids op de achterflap beschreven worden als vleesetende buitenaardse planten. Dit is waarschijnlijk een fout die volgt uit een van de televisieversies over het boek waarin de Triffids inderdaad uit de ruimte komen. En waarin ze verslagen worden met water, een erg vreemde manier om planten te verslaan. In het boek worden de Triffids iets beter gebracht. Het zijn inderdaad vleeseters, maar ze voeden zich met aas van dieren of mensen die al enkele dagen dood zijn. En ze kunnen lopen, ze halen hun drie grote wortels uit de grond en wandelen met een soort waggelende gang rond. Niet erg snel, maar snel genoeg om voor enorme problemen te zorgen. De oorsprong van deze wezens ligt in de Sovjetunie en blijft grotendeels een mysterie.</p>
<p>In 2001 schreef een schrijver genaamd Simon Clark een vervolg op het verhaal, Nacht van de Triffids, maar dat boek doet het origineel geen recht. Terwijl Dag van de Triffids een goed uitgedacht werk is dat je doet nadenken en dat stilstaat bij hoe snel de dingen die de mens bouwt kunnen wegvallen, leest Nacht van de Triffids meer als een actiefilm. Dag van de Triffids is een sciencefictionklassieker van 63 jaar oud en ondanks die leeftijd is het nog zeker waard om te lezen. Met iets meer dan 300 pagina’s is het geen erg dik boek en het leest ook erg vlot. Er zijn een paar minpuntjes, maar het is een zeer aangename leeservaring die aan iedereen aan te raden is. John Wyndham heeft het post-apocalyptische genre meerdere malen bezocht. Dit boek is zijn eerste en waarschijnlijk beste uitstapje geweest. </p>