Recensie De meester en Margarita

Na het boek gelezen te hebben, is een docente Russische literatuur in onze filosofie- en literatuurgroep komen vertellen over de achtergrond van het verhaal, de dubbele bodems, de achterliggende boodschappen. Hierdoor kreeg het verhaal een extra dimensie; ik snapte niet dat ik het boek zomaar kon lezen zonder die achtergrondinformatie mee te hebben. Vooral de creativiteit van Boelgakov sprak me zeer aan. Hij laat drie op het eerste zicht niets met elkaar te maken hebbende verhaallijnen grandioos ineenverwikkeld raken en vervolgens weer ontvlochten naar hun eigen doel. Het feit dat het boek gecensureerd is geweest, maakt het des te spannender het te lezen en als je de ongecensureerde versie leest, merk je de onderliggende sneren naar de Moskovieten, die beweren van alle zonden verlost te zijn, en Stalin goed op. Ook de verwoording van Jezus is opmerkelijk; hij blijkt een heel ander persoon te zijn dan wij steeds gewoon zijn te lezen. D e moskovieten, die atheïstisch zijn/proberen te zijn worden door Boelgakov eigenlijk gewoon onderuitgehaald, daar de schrijver zelf religieus was en geloofde dat er een God was, en zeker ene Jezus. Ik heb gemerkt dat de Russische schrijvers toch een grote invloed hebben gehad op onze literatuurgeschiedenis en hoe kan het ook anders? Dit boek is een kunstwerk.