Lezersrecensie
“De knorrige koningin”: de hedendaagse maatschappij in een notendop
4 jan 2022
Een bijenkoningin die al de schoonheid niet kan bekoren en nooit tevreden is, is één van de kortverhalen die je wakker zal schudden. Mohammed Benzakour is naast een schrijver ook columnist, journalist en imker. Samen met 23 andere auteurs nam hij deel aan de verhalenbundel “Als dit zo doorgaat”. Zo lieten de schrijvers hun welluidende literaire stemmen horen en beogen ze om de mensen stil te laten staan bij de toekomst van onze maatschappij. Wat de bijenkoningin precies te maken heeft met onze maatschappij in de nabije toekomst, lijkt misschien op het eerste gezicht een rare combinatie. Voordat ik het wist bevond ik me in een rijk met buckfastbijen waarbij de bedreigende ‘vijanden’ elimineren centraal staat.
Mohammed Benzakour deed zijn uiterste best om een zorgvuldige titel uit te kiezen die niets prijsgeeft over het verhaal (behalve dat er mogelijks een knorrige koningin is). Daarnaast hanteert hij verschillende, weldoordachte elementen waarbij ik toch wat stil moest staan. Zo spreekt hij in zijn verhaal van de soort buckfastbij. Deze bijen zijn ontstaan dankzij de mens via kruising van verschillende soorten bijen. Als iemand die geen achtergrond heeft in de biologie zeggen buckfastbijen me niets. Ze zijn blijkbaar ook slechts een van de zovele bijensoorten aanwezig in de natuur. Bij nader onderzoek werd het me al duidelijk dat de keuze van juist deze soort bij doordacht is. Hiernaast verwoordde Benzakour het kortverhaal op een eenvoudige stijl waardoor ik als lezer het gevoel kreeg dat hij een fabeltje vertelde. Dit versterkte wanneer de bijen bij de toespraak van de bijenkoningin alsmaar luider en luider haar woorden herhaalden. Ik zag de geschreven woorden voor me dansen en ik hoorde de bijen zoemen in mijn hoofd.
Bovendien kunnen we zeker niet uitsluiten dat dit kortverhaal een metaforische ondertoon heeft. Naarmate het verhaal vorderde, begon ik meer en meer gelijkenis te zien met andere bekende werken zoals “Animal Farm” van George Orwell en “Maus” van Art Spiegelman. Evenals de Griekse mythe van Icarus sprong me te binnen. Ik zag onmiskenbaar hoe het bijenvolk moest gehoorzamen aan de machtige leider, nl. de bijenkoningin. Op dat moment werd mij de boodschap duidelijk. Dit verhaal beschrijft het populisme, tirannie maar zeker en vast absolutisme die wij anno 2022 ervaren. Zo kwam tijdens de toespraken van de bijenkoningin het ‘wij-zij’ voortdurend aan bod.
Kortom, het kortverhaal van Benzakour is zeker een aanrader. Door gebruik te maken van een metaforische ondertoon net zoals verschillende, weldoordachte elementen, heeft de auteur de lezer aan het denken gezet. Zelf zag ik terugkerende elementen gelijkaardig aan andere werken, waardoor het mij al vlug duidelijk werd welke boodschap de auteur wilde meedelen met zijn lezers. Nu resteert er alleen maar één boodschap voor jullie: Vlieg en ga op ontdekking in het rijk van de buckfastbijen!